Bugün 21 mart, bugün baharın müjdecisi, gece ile gündüzün eşitliği, yeni bir gün olan nevruz bayramı. Nevruz orta asyadan günümüze kadar gelen en eski bayramlardan bir tanesi olarak yıllardır kutlanıyor. kutluyoruz ama eminim ki bir çoğumuz nevruz'un nereden geldiğini neden kutladığımızı bilmiyordur. Ben sizlere ilk önce nevruz ile ilgili genel geçer bilgiler vererek yazıma başlamak istiyorum.
NEVRUZ'UN TARİHİ
Dünyadaki birçok toplulukta farklı inanışlarla çeşitli adlar altında şenliklere konu olan Nevruz, Türk dünyasında da "Göktürkler'in Ergenekon'dan çıkışı'' ve ''12 Hayvanlı Türk Takvimi'nde yeni yılın başlangıcı'' olarak 5 bin yıldan bugüne kutlanıyor. Türk devletlerinin yanısıra başta İran olmak üzere İslam ülkelerinde, Uzakdoğu'dan Afrika'ya, Avrupa'dan Amerika'ya kadar dünyanın pekçok bölgesindeki topluluklar, gece ile gündüzün eşit olduğu 21 Mart'ta çeşitli isimler altında kutlamalar düzenliyor. Kimi topluluklar, bu günü Allah'ın dünyayı yarattığı gün, kimileri Nuh Peygamber'in yere ilk ayak bastığı gün, kimileri ise ilk insanın yaratıldığı gün olarak kutlarken, kimi topluluklar da gece ile gündüzün eşit olduğu bu günü, bir bahar müjdecisi olarak kabul ediyor. Sizin için Nevruz ne anlam ifade ediyor?
Ben şahsen dini ve siyasi boyutunu bir yana koyarak bakıyorum nevruz bayramına benim için baharın müjdecisi bu bayram...
Çok farklı kutlanıyor ben o yüzden diğer dini ve milli bayramlarından ayrı tutuyorum aslında evet nevruz bayramı da bir kalıba oturtulmuş ama daha çok karnaval havasında geçen insanların eğlendiği, etkinliklerin yapıldığı şarkıların çalınıp söylendiği bir gün.
Dedim ya farklı gelenekleri adetleri farklı bir kutlanış biçimi var bu bayramın birazcık onlara da göz atmak istedim.
GELENEKLER VE KUTLANMA BİÇİMİ
Mesela eski yılın bittiği, yeni senenin başladığı o güne günahlarından arınmış girmek isteyenler ateşten atlıyor. Yıkanmak ve sudan atlamak da arınmak için yapılan adetler arasında bulunuyor. Ateş ve sudan atlamak tüm nevruz kutlamalarındaki ortak unsurlardan biri olarak dikkati çekiyor. Eşya ve hayvanların da ruhlarının arınması için eşyalar tütsüleniyor, hayvanlar ateş arasından geçiriliyor.
Bugüne özel "nevruz sofrası" kuruluyor. Toplu halde oturulan sofrada, 7 çeşit yemek bulunuyor. Tüm yılın bolluk ve bereketle geçmesi için kurulan zengin sofrada, herkes her yemekten yiyerek, senenin o rahatlıkta geçmesini diliyor.
"Semeni" geleneği de uzun yıllardır yaşatılıyor. Bu gelenekte, tarımda bereketli bir yıl dileğiyle, nevruzdan önce kaplarda arpa, buğday çimlendiriliyor ve bunlar sofralara konuluyor.
Hepsi bir yana gerçekten nevruz bayramı kutlanması ve bu geleneğin yıllardır süre gelmesi çok önemli bizlerden sonraki nesillerinde bu bayramı devam ettirmeleri en büyük temennim olacaktır.
Baharın müjdecisi "Nevruz Bayramı" kutlu olsun...